Wat is overprikkeling?
Wat is overprikkeling?
Video
Laatste update: 10-03-2026
De hele dag door komen er allerlei prikkels bij je binnen. Als je overprikkeld raakt, krijgt je hoofd simpel gezegd meer prikkels binnen dan dat je kan verwerken. In deze video leggen we uit hoe het zit.
Redacteur: Amber Verheijen
Jasper heeft Journalistiek gestudeerd in Utrecht. Voor NPO Kennis maakt hij stories en artikelen over allerlei onderwerpen. Daarnaast spreekt hij ook voice-overs in en presenteert hij explainers.
Het tikken van een klok, een felle lamp of een een sterke geur. Het zijn allemaal voorbeelden van prikkels. Maar ook alles wat je denkt en voelt is een prikkel. Normaal filteren je hersenen dit automatisch. Ze kiezen wat belangrijk is, en de rest verdwijnt naar de achtergrond. Maar bij overprikkeling lukt dat filteren minder goed. Alles komt dan tegelijk binnen, of het kost je veel energie om het te verwerken.
De een is gevoeliger voor prikkels dan de ander. Ook wat je wel en niet aankan, verschilt enorm per persoon, moment en type prikkel. Zo kan je heel gevoelig zijn voor de ene prikkel en voor de ander nauwelijks. Bijvoorbeeld heb je snel last van een zoemende koelkast of een tikkende klok, terwijl fel licht of drukte je weinig doet. Dit komt bijvoorbeeld vaker voor bij mensen met autisme.
Overprikkeling kan je op allerlei manieren merken. Je kan sneller geïrriteerd raken, ineens emotioneel reageren of juist helemaal dichtklappen. Ook komen er vaak lichamelijke klachten bij kijken, zoals extreme vermoeidheid, hoofdpijn en concentratieproblemen.
Overprikkeling is voor iedereen anders. Het komt vaker voor bij bijvoorbeeld mensen met psychische problemen of een hersenaandoening, zoals migraine of een beroerte. Hoe dan ook, is het een teken dat je het even rustig aan moet doen.
Het is heel belangrijk om af en toe te ontspannen. Wil je hier meer over weten? Bekijk dan onze story!
Kijk voor meer informatie over overprikkeling op de site van MIND Hulplijn




