Waarom vinden we sommige mensen bloedirritant?
Presentator
Shara studeerde Politicologie aan de UvA. Voor NPO Kennis doet ze research voor de explainers en presenteert ze. Daarnaast is ze redacteur bij Net in Nederland. Het liefst houdt ze zich bezig met maatschappelijke kwesties, met name met de vraag: hoe kunnen we als individu en samenleving bijdragen aan een betere wereld?
Shara Gaffaf
We ergeren ons snel aan gedrag dat we niet herkennen. Daarom vinden we mensen snel irritant als ze zich niet houden aan de ongeschreven regels waar jij je wel netjes aan houdt. Je belt niet luidruchtig in de stilte coupé en smakt niet met je eten. Als iemand dat wel doet vinden we dat vervelend omdat het gedrag niet past in wat we normaal vinden.
Daarnaast willen we ons graag herkennen in iemands persoonlijkheid. Mensen met een heel verschillend karakter vinden we ook sneller irritant. Denk aan een introvert die het uitbundige gedrag van een extravert erg vervelend vindt. En als je van duidelijkheid houdt vind je iemand die eeuwig twijfelt waarschijnlijk erg irritant. Maar het kan ook zijn dat iemand beter is in iets waar jij niet zo goed in bent. Dat kan zorgen voor onzekerheid en jaloezie. Die onzekerheid uit zich vaak in irritatie.
Misschien herken je vooral dat je alles en iedereen veel sneller irritant vindt als je slecht hebt geslapen, een drukke dag achter de rug hebt of ontzettende honger. Dan maakt het gedrag van de ander bijna niet meer uit, maar wel hoe jij je voelt. De timing is vooral belangrijk.
Dan zijn er dingen die voor iedereen vaak vervelend zijn. De meeste van ons zijn gevoelig voor snelle bewegingen, zoals wiebelende benen of getik op tafel. Omdat we hier snel nerveus van worden vinden we dit vaak ook irritant.