Wat houdt palliatieve zorg precies in?

Palliatieve zorg wordt afgestemd op wat voor jou belangrijk is en wat jij nodig hebt. Het bestaat meestal uit vier onderdelen. 

Lichamelijk
Als eerste is er de lichamelijke zorg. De behandelingen kunnen je niet meer beter maken, maar ze kunnen soms wel levensverlengend zijn of klachten verminderen. Bijvoorbeeld chemotherapie, een operatie, medicijnen of immunotherapie.  

Je krijgt deze behandelingen tot ze niet meer werken of tot je er zelf mee wil stoppen. Bijvoorbeeld omdat je te veel bijwerkingen krijgt. Als de behandeling van de ziekte stopt, worden lichamelijke klachten nog steeds aangepakt. Als je bijvoorbeeld pijn of jeuk hebt of je misselijk of benauwd voelt, worden deze klachten behandeld om je kwaliteit van leven zo lang mogelijk zo goed mogelijk te houden.

Psychisch
Maar palliatieve zorg is meer dan alleen lichamelijke zorg. Als je hoort dat je niet meer beter kan worden, kan dat zorgen voor somberheid, angst of onrust. Je kan met een zorgverlener bespreken waar je mee worstelt. Ook wordt er gekeken naar je dagelijks leven. Hoe gaat het eten en slapen? Kan je nog voor jezelf zorgen? Het kan soms fijn zijn als er een wijkverpleegkundige of verzorgende langskomt om je te helpen met deze taken. 

Sociaal
Een ander deel van palliatieve zorg is hulp bij het omgaan met veranderingen in je leven door de ziekte. Bijvoorbeeld het verlies van werk, inkomen en onafhankelijkheid. Ongeneeslijk ziek zijn heeft ook invloed op je omgeving. Niet alleen zijn familieleden en vrienden verdrietig over de situatie, sommigen nemen misschien ook zorgtaken op zich. Als jouw partner mantelzorger wordt, kan dat jullie relatie veranderen. Dat leidt soms tot spanningen of verdriet. Een psycholoog, maatschappelijk werker of gespecialiseerd verpleegkundige kan dan helpen. 

Ook kan het fijn zijn om met lotgenoten te praten. Zij maken hetzelfde mee en kunnen tips geven of soms gewoon een luisterend oor bieden. Hiervoor zijn in het hele land veel lokale ontmoetingsplekken, denk aan de IPSO-centra voor mensen met kanker, of bijvoorbeeld Alzheimercafe’s en Longpunten.

Zingeving
Zingeving is ook een belangrijk onderdeel van de palliatieve zorg. Bijvoorbeeld voor vragen als: Wat wil ik nog doen in mijn leven? Wat geeft mijn leven nu zin? En wat laat ik achter? Niet iedereen wil hierover praten, maar als je daar wel behoefte aan hebt, dan kan een geestelijk verzorger betrokken worden bij jouw zorg. Voor sommige mensen speelt het geloof in deze fase een belangrijke rol en dan kan een gesprek met bijvoorbeeld een dominee, pastoor of imam fijn zijn.

Palliatieve zorg voor kinderen
Er is ook palliatieve zorg voor kinderen. Deze zorg begint bij de diagnose en gaat door zolang het nodig is. Het richt zich op het hele gezin. Soms gaat het om medische behandelingen en soms om steun bij verdriet of vragen die opkomen. Kinderen hebben andere dingen nodig dan volwassenen. Het is belangrijk dat zij, ondanks alles, gewoon kind kunnen zijn. Bijvoorbeeld door, daar waar dat kan, naar school te gaan of met vriendjes af te kunnen spreken. Heb je als ouder of zorgverlener vragen, dan kan je terecht bij de Netwerken Integrale Kindzorg. Hierin werken zorgverleners en organisaties samen om gezinnen met een ernstig ziek kind te ondersteunen.

Het belang van palliatieve zorg
Op tijd goede palliatieve zorg krijgen heeft veel voordelen:

• Patiënten hebben minder lichamelijke klachten en problemen.
• Ze zijn vaak minder angstig en somber.
• Ze ervaren een betere kwaliteit van hun leven.
• Ze hoeven minder vaak plotseling naar het ziekenhuis.

Goede palliatieve zorg heeft dus een positieve invloed op de patiënt. Maar het helpt ook de mensen om de patiënt heen. Tijdens het ziekteproces voelen ze zich vaak meer gesteund. En als de afronding van het leven goed verloopt kunnen de nabestaanden het overlijden van hun dierbare vaak beter verwerken.