Wat is ebola?

Ebola wordt veroorzaakt door het ebolavirus, dat is ontdekt in 1976. Het is een hemorragisch koortsvirus. Dat is een verzamelnaam voor virussen die je bloed en bloedvaten aantasten. Hierdoor krijg je verschillende klachten.

Het virus komt vooral voor in Afrika. Daar leven namelijk specifieke vleermuizen die het virus bij zich dragen. Het virus kan ook andere diersoorten infecteren en vervolgens bij mensen terechtkomen. Uitbraken worden vooral gezien op plaatsen waar deze vleermuizen leven.

Hoewel veel mensen bij ebola denken aan nare bloedingen, hebben patiënten eerst vooral last van ernstige diarree. Ebola-patiënten kunnen tot 8 liter diarree per dag hebben. En omdat in diarree veel virusdeeltjes zitten die via kleding of het toilet kunnen verspreiden, is het moeilijk om die verspreiding van het virus te voorkomen. 

De eerste symptomen van ebola lijken meestal op die van een zware griep. Mensen krijgen naast diarree last van hoge koorts en moeten overgeven. Later kan het virus schade veroorzaken aan verschillende organen, omdat het zich door het hele lichaam verspreidt. Ook kunnen bloedvaten en organen gaan lekken. Daardoor kunnen interne bloedingen ontstaan. Dat maakt de ziekte gevaarlijk en vergroot de kans dat een patiënt overlijdt.

Het ebolavirus veroorzaakt een sterke reactie van het immuunsysteem. Een deel van de ernstige klachten wordt veroorzaakt door het virus zelf. Een ander deel ontstaat doordat het lichaam heftig reageert op de infectie.

Die ernstige ziekteverschijnselen helpen het virus dus ook om verder te verspreiden. Het virus gaat van mens op mens via lichaamsvloeistoffen. Dit gebeurt bijvoorbeeld tijdens begrafenisrituelen waarbij met een overleden ebola-patiënt wordt geknuffeld. Het kost tijd om zulke rituelen te veranderen. Maar in gebieden waar eerder een uitbraak is geweest, herkennen mensen de risico's vaak sneller en kan een nieuwe uitbraak eerder worden gestopt.

Ondanks dat het virus op verschillende manieren kan verspreiden, is de besmettelijkheid van ebola niet extreem hoog. Om besmet te raken is echt direct contact nodig met een ziek persoon en besmette lichaamsvloeistoffen. Meer over hoe verschillende virussen zich verspreiden ontdek je in ons verhaal: Hoe verspreiden virussen zich?