
Wat is sikkelcelziekte?
Deskundige
Charlotte van Tuijn en Terry Asare zijn verpleegkundig specialist aan het Amsterdam UMC en gespecialiseerd in sikkelcelziekte.
Charlotte van Tuijn en Terry Asare
Rode bloedcellen vervoeren zuurstof door ons lichaam. Normaal zijn deze cellen rond en flexibel, vergelijkbaar met donuts qua vorm. Daardoor kunnen ze soepel door zelfs de kleinste bloedvaten stromen. Maar als je sikkelcelziekte hebt, hebben rode bloedcellen de vorm van een sikkel. Dat is vergelijkbaar met de vorm van een banaan. Door deze vorm haken deze cellen in elkaar, waardoor ze bloedvaten verstoppen. Daardoor kunnen ze geen zuurstof meer vervoeren naar .
Sikkelcelziekte kan daardoor leiden tot weefselsterfte, wat hevige pijn veroorzaakt. Zo'n pijnaanval heet een sikkelcelcrise. Wat de ziekte extra zwaar maakt, is de onvoorspelbaarheid. Pijnaanvallen kunnen zomaar opkomen. Tussen de crises door lijk je gezond, maar je leeft constant met de dreiging van een nieuwe aanval. Op lange termijn kan sikkelcelziekte ook blijvende schade aan je organen veroorzaken.
De ziekte komt vooral voor bij mensen van kleur. Het vaakst bij mensen met een West-Afrikaanse afkomst. In Nederland leven naar schatting zo’n 1.500 mensen met sikkelcelziekte. De aandoening is nog niet zo bekend. En omdat je aan de buitenkant meestal niets ziet, wordt het ook wel de 'onzichtbare ziekte' genoemd.
Sikkelcelziekte is erfelijk. Je kan het krijgen als je van allebei je ouders een afwijkend erft. Als je maar van één ouder dat gen krijgt, dan ben je drager. Je hebt dan zelf de ziekte niet, maar je kan het gen wel doorgeven aan je kinderen. Een gen is een klein stukje DNA. Wil je meer weten over de werking van ons DNA en wat ons DNA ons allemaal kan vertellen? Bekijk dan dit artikel.
De hele 3LAB-documentaire 'Sickle Cell Warriors' van omroep ZWART kan je terugkijken op NPO Start.