Hoe veilig is openbare wifi?

Een openbaar wifi-netwerk, ook wel hotspot genoemd, is een draadloze internetverbinding op een openbare plek, zoals een vliegveld, station of winkel. Iedereen kan er gebruik van maken. Bij sommige netwerken kan je meteen verbinden, bij andere moet je je eerst aanmelden via een webpagina. 

Openbare wifi is vaak makkelijk en gratis, maar brengt wel extra risico's met zich mee. Je loopt meer risico dat anderen proberen mee te kijken met wat je online doet. Ook kunnen criminelen zelf een nepnetwerk aanmaken met een naam als ‘Free Airport Wifi’ of zelfs met dezelfde naam als de 'officiële' hotspot. Dit heet een 'evil twin'. Verbind je daarmee, dan loopt al je internetverkeer via hun netwerk. Ze kunnen proberen je naar nepwebsites te sturen of gegevens te onderscheppen die niet goed beveiligd zijn. Hoe vaak dat gebeurt, is lastig te zeggen. Meestal merk je er zelf namelijk niets van, totdat je gegevens worden misbruikt. 

Soms levert dat de hackers gevoelige informatie op, zoals inloggegevens of andere data die niet goed beveiligd zijn. Met die gegevens kunnen criminelen onder andere phishing-berichten sturen, je accounts overnemen of identiteitsfraude plegen.

Tegenwoordig is openbare wifi al wel veel veiliger dan vroeger. Dat komt omdat veel internetverkeer nu via https gaat. De ‘s’ staat voor ‘secure’ (veilig). Https maakt gebruik van een versleutelde verbinding tussen jouw apparaat en de website of app. Dat betekent dat informatie wordt omgezet in een soort ‘geheime code’ in plaats van leesbare tekst, zodat anderen niet zomaar begrijpen wat er allemaal staat. Vaak krijg je het vanzelf te zien als je verbinding niet goed beveiligd is. Dan staat er bijvoorbeeld 'http://' of 'niet goed beveiligd'. De kans dat criminelen dus heel makkelijk je privéberichten, inlognaam of wachtwoord mee kunnen lezen, zoals in onderstaande video, is door de versleutelde verbinding veel kleiner. Al zijn er nog steeds oude websites of apps die http gebruiken.

Maar openbare wifi brengt nog steeds extra risico's met zich mee. Je kan daarom het beste je eigen mobiele internet gebruiken als je databundel dit toelaat. Gebruik je toch openbare wifi, dan kan een VPN een extra beveiligingslaag bieden. VPN staat voor Virtual Private Network. Je kan een VPN zien als een soort privétunnel door een drukke openbare ruimte. Jouw internetverkeer gaat door die afgesloten tunnel, waardoor anderen onderweg minder makkelijk kunnen meekijken. Een van de nadelen is dat een goede VPN vaak geld kost en niet iedereen heeft dat ervoor over. 

Gebruik je een openbaar wifi-netwerk zonder VPN, dan zijn er een aantal dingen die je kan doen om de risico’s te beperken:

• Download of installeer voor de zekerheid niets. Dan weet je zeker dat je niet per ongeluk malware (schadelijke software) op je apparaat zet.
• Log niet in op belangrijke accounts en doe geen bankzaken.
• Zorg dat je apparaat up-to-date is en check of je firewall aanstaat. Op de meeste apparaten staat deze standaard aan.
• Gebruik bij belangrijke accounts meerfactorauthenticatie (MFA). Je logt dan in met een combinatie van minstens twee verschillende ‘authenticatiefactoren’, zoals een wachtwoord én sms-code.
• Verwijder de hotspot na gebruik uit je wifi-instellingen, zodat je apparaat niet automatisch opnieuw met het netwerk verbindt.