Waar komen mondkapjes vandaan?
Ook interessant om te weten
... en je weet het

Laatste update: 31-03-2026

Tijdens corona waren mondkapjes niet meer uit het straatbeeld weg te denken. En sindsdien zie je ze af en toe nog steeds. Maar waar komen mondkapjes eigenlijk vandaan en waarom gebruiken we ze?

Mondkapjes om bijvoorbeeld je luchtwegen tegen stof te beschermen worden al duizenden jaren gebruikt.
De Romeinen maakten al mondkapjes van dierenhuiden om mijnwerkers tegen stof te beschermen.

Maar mondkapjes tegen ziekten kwamen pas in de 17e eeuw. 'Pestdokters' droegen toen een gewaad met een snavelmasker om patiënten van de builenpest te behandelen. De karakteristieke snavel van deze outfit werkte als een soort mondkapje.
Die snavel was namelijk gevuld met kruiden die je tegen de pest zouden moeten beschermen.

Deze mondkap had alleen niet heel veel zin.
De pest werd namelijk niet overgedragen door giftige lucht maar door vlooienbeten en contact met het lichaamsvocht van besmette patiënten. Daar beschermde het masker niet tegen.

Daarom zien we dit masker tegenwoordig vooral bij kostuums. Zoals tijdens het gemaskerde carnaval in Venetië.
Het eerste medische mondkapje
Aan het begin van de 20 eeuw ontwikkelde de Chinese arts Wu Lien-teh het eerste echt werkende medische mondkapje.
In de 19e eeuw werd in Europa ontdekt dat ziektes werden veroorzaakt door bacteriën en virussen. Daarom ontwikkelde de in Cambridge opgeleide arts Wu een nieuw masker tijdens de longpestepidemie in Mantsjoerije (1910-1911). Met deze medische mondkapjes waren artsen wel beschermd als ze pestpatiënten moesten behandelen.

Omdat dit mondkapje wel werkte werd het door steeds meer medisch personeel gebruikt. In Europa werd Wu’s ontdekking bijvoorbeeld op grote schaal toegepast tijdens de Spaanse Griep (1918-1919).

Vanaf de jaren 1920 werden mondkapjes zelfs verplicht in operatiekamers.
De mondkapjes van vandaag zijn nog steeds gebaseerd op het ontwerp van Wu.

Tegenwoordig worden mondkapjes niet meer alleen door artsen gedragen. Zo was het tijdens de coronapandemie op bepaalde openbare plekken voor iedereen verplicht, om zo verspreiding van Covid-19 tegen te gaan.
Maar waarom is het tijdens zo'n pandemie zo belangrijk om ze te dragen?

Mondkapjes beschermen de drager voor besmetting van een ziekte en maken vooral de kans kleiner dat jij anderen besmet.
Dit zag je ook terug in de coronacijfers. In landen met mondkapjes als coronamaatregel werden minder mensen ziek.

Met het dragen van een masker laat je zien dat je de gezondheid van anderen belangrijk vindt.
Ze worden nog steeds gedragen door mensen tijdens een griepgolf of bijvoorbeeld in het openbaar vervoer.

Waar komen mondkapjes vandaan?




