Hoe werd abortus in Nederland legaal?

... en je weet het

1_abortus_beginslide

Hoe werd abortus in Nederland legaal?

2_abortus_dokter
Tegenwoordig mag elke vrouw in Nederland onder bepaalde voorwaarden abortus plegen. Maar daar ging een harde strijd aan vooraf.
Abortus plegen houdt in dat je bewust je zwangerschap stopzet door medische ingrepen. Dit gebeurt in een kliniek of ziekenhuis.

Wanneer denk jij dat abortus legaal werd?

Dat was in 1984. Je herkent misschien wel de kreet 'Baas in eigen buik' uit die tijd.

00:26 min

Maar we gaan eerst terug naar 1911. Toen abortus verboden werd in Nederland met de invoering van de Zedenwet. 
Artsen die toch een abortus uitvoerden konden in de gevangenis belanden of een boete krijgen. Daarvoor was abortus ook al een taboe, maar werden de artsen er niet voor vervolgd. 
Nederland hoopte met de Zedenwet het aantal abortussen te verminderen. Maar dit was niet het geval. 
Anticonceptie was voor eind jaren ’70 nog moeilijk te krijgen. Dit zorgde voor veel ongewenste zwangerschappen. Vrouwen deden er alles aan om van hun zwangerschap af komen.

Dit deden ze op de meest vreselijke manieren met soms de dood als gevolg:

  • Ze lieten zichzelf van de trap vallen
  • Slikten chemische middelen
  • Staken een breinaald in hun baarmoeder
  • Spoten zeepsop in hun vagina
Deze vrouw gebruikte vroeger de ‘zeepsop-methode’.

2:25 min

Ook ‘engeltjesmakers’, oftewel illegale aborteurs, hielpen de vrouwen stiekem.

"Hij stond met vrij grof geweld aan iets te rukken."

Andere Tijden, NTR
Geschat ondergingen er jaarlijks 5000 tot 20.000 vrouwen een illegale abortus. In de jaren ‘60 kwam er een seksuele revolutie op gang die abortus legaal wilde maken. 
Langzaamaan openden klinieken illegaal hun deuren. Om abortus op de politieke agenda te krijgen verzamelden ‘pro-abortus’ activisten geld in.

Een reclame om geld in te zamelen.

Andere Tijden, NTR
Feministische actiegroepen als 'Dolle Mina’s' en 'Wij Vrouwen Eisen' speelden in op de publieke aandacht. Ze eisten het recht op abortus en kwamen op voor de vrouwenrechten.  
Ze sloten zich aan bij politieke partijen en gingen massaal de straat op om de demonstreren. 

Abortus is een beslissing waarvoor de vrouw, zij alleen, verantwoordelijk is.

Oprichtster Man-Vrouw Maatschappij
Hedy d'Ancona
De abortuswet kwam niet zonder slag of stoot. 
De ‘pro-life’ beweging uit de christelijke hoek was het niet met de acties eens en zorgde voor weerstand.
Maar het is de voorstanders uiteindelijk gelukt. Na veel overleg in de politiek werd mede door PvdA en VVD in 1984 de nieuwe abortuswet aangenomen.
Een historisch moment in de geschiedenis van vrouwenrechten: elke vrouw mag sindsdien abortus plegen.

En je weet het!

Anderen het laten weten?

auteur

Door Femke Goudberg

Redacteur

Ook interessant

om te weten

Wil je nog meer?

Blijf op de hoogte met de
wekelijkse nieuwsbrief
Volg NPO Kennis op: