Komen rellen vaker voor tijdens een pandemie?

... en je weet het

1RellenPandemie_Opening

Komen rellen vaker voor tijdens een pandemie?

2_RellenPandemie_ME

Ja. 

De geschiedenis kent veel voorbeelden van opstand en verzet tegen maatregelen van de overheid tijdens ernstige epidemieën. 

Zo ook tijdens de coronapandemie.

NOS Journaal
NOS

De sociale onrust is minder vreemd dan het lijkt.

  • Er heerst angst voor het virus.
  • Ondernemers vrezen faillissementen en mensen zijn bang hun baan te verliezen.
  • De kloof tussen arm en rijk wordt groter.
  • Jongeren voelen zich steeds eenzamer.
  • Er is een groeiend wantrouwen tegen de overheid.
Dit wordt nog eens aangewakkerd door geruchten dat Covid-19 verzonnen is.
Dit creëert de perfecte voedingsbodem voor sociale onrust.
In de geschiedenis zijn er meerdere voorbeelden van onrust tijdens een epidemie. Zo was er onrust in Liberia tijdens de ebola-epidemie in 2014.

01:06 min

In 1918 eist de Spaanse griep wereldwijd miljoenen doden. 
Maar de anti-maskerbeweging in San Francisco weigert mondkapjes te dragen; met boetes en gevangenisstraf tot gevolg. 
In 1904 breken er rellen uit in de sloppenwijken van Rio, als reactie op de maatregelen van de overheid om de wijken te slopen en vaccinatie te verplichten tijden een pokkenepidemie.
Hoewel deze ‘vaccinrevolte’ doden en gewonden kost, helpt de vaccinatie wél de pokken het land uit. 
Volgens medisch historicus Rina Knoeff ligt sociale ongelijkheid ten grondslag aan rellen tijdens een pandemie.

1:36 min

Ook tijdens de cholerapandemie (1831) kwamen er rellen voor. Cholera werd gezien als een verzinsel van de hogere klasse die de lagere klasse wilde uitroeien. 
In Rusland kwam het tot een treffen met het leger nadat woedende demonstranten politiebureaus en ziekenhuizen aanvielen.
Ook tijdens de cholera-uitbraak in Haïti in 2010 stonden geruchten aan de basis van rellen.

0:54 min

In de middeleeuwen zorgt de pest (1347-1352) voor dood en verderf. In Europa sterft zeker éénderde van de bevolking door deze 'straf van God’.
Volgens een groep geestelijken, de ‘flagellanten’, moesten de mensen aan ‘zelfkastijding’ doen om God weer tevreden te stellen.
Gesteund door de paus trekken de flagellanten met deze boodschap door Europa. Later blijkt dat zij kerken plunderen en de Joden de schuld geven van de pest. Wat leidt tot grote Jodenvervolgingen en onrust.

0:44 min

De combinatie van grote onzekerheid, angst, sociale ongelijkheid en streng overheidsbeleid tijdens een pandemie, blijkt een vruchtbare bodem voor maatschappelijke onrust.
Opstand en verzet tegen overheidsmaatregelen is dan ook een terugkerend patroon, zo leert de geschiedenis.

En je weet het!

Rellen komen vaker voor tijdens een pandemie.

auteur

Door Jelle Baars

Redacteur

Ook interessant

om te weten

Wil je nog meer?

Blijf op de hoogte met de
wekelijkse nieuwsbrief
Volg NPO Kennis op: