Wat is een chatbot? | NPO Kennis

... en je weet het

Wat is een chatbot?

Laatste update: 03-03-2026

Als je het aan een 'slimme' chatbot vraagt, is dit het antwoord:

"Chatbots zijn computerprogramma's die geprogrammeerd zijn om menselijke gesprekken na te bootsen en taken uit te voeren via chat of spraakinteractie."

Khalid & SophieBNNVARA

Chatbots zijn bijvoorbeeld goed in het beantwoorden van vragen, zo goed zelfs dat ze complete essays kunnen schrijven.

Een van de eerste chatbots is in de jaren 60 ontwikkeld door Joseph Weizenbaum. Hij noemde de chatbot ELIZA.

Deze chatbot is zo overtuigend dat gebruikers er heel open en eerlijke gesprekken mee voeren.

Sindsdien zijn er allerlei soorten chatbots ontwikkeld. Ze worden ingezet op allerlei manieren.

Bedrijven gebruiken ze veel als klantenservice. De chatbot beantwoordt bijvoorbeeld veelvoorkomende vragen waardoor medewerkers zich met moeilijkere vragen bezig kunnen houden.

Chatbots kunnen gebruik maken van kunstmatige intelligentie (AI) of geven antwoord op basis van standaard regels. Deze regels hebben mensen voorgeschreven en geprogrammeerd.

Als jij 'A' vraagt, zegt de chatbot altijd 'B'. Dat is bijvoorbeeld handig bij simpele vragen die regelmatig gesteld worden aan een klantenservice.

Daarnaast heb je ook 'slimme' chatbots. Door AI kunnen deze chatbots bijvoorbeeld zelf informatie opzoeken en aan elkaar koppelen.

Hierdoor kunnen ze zelfstandig antwoorden geven die menselijk klinken, maar niet voorgeschreven zijn door mensen.

EenVandaagAVROTROS

Dit is een kracht, maar ook een zwakte. Ze maken hun eigen antwoorden, maar dat doen ze niet altijd foutloos of wenselijk.

Om gesprekken te kunnen voeren moeten chatbots ontzettend veel leren.

Dit doen ze door heel veel data door te spitten. Ze halen vervolgens informatie uit deze data en proberen patronen te herkennen. Dit kunnen ze veel sneller dan mensen.

Het KlokhuisNTR

Chatbots als ChatGPT en Copilot voorspellen woorden:

Er zijn verschillende manieren om chatbots iets te leren, waaronder:

Reinforcement learning: de chatbot leert door feedback en beloningen.
Supervised learning: het leert op basis van gelabelde gegevens.
Unsupervised learning: de chatbot bestudeert zelf data en leert zichzelf om te reageren.

TegenlichtVPRO

Sommige chatbots denken dat ze groter worden dan de mens en God.

Chatbots kunnen dus opvallende dingen zeggen. Daarnaast baseren ze hun antwoorden op bestaande informatie.

Als de data waarvan ze leren fouten, vooroordelen of racisme bevat nemen ze dat dus ook over.

NieuwsuurNOS, NTR

Kortom: wat je in de chatbot stopt komt er ook weer uit.

Menselijk toezicht zal dus waarschijnlijk belangrijk blijven. Maar de technologie kan op veel manieren ons leven makkelijk maken.

Door bijvoorbeeld snel informatie op te zoeken en samen te vatten, inspiratie te geven of om werkdruk te verlagen.

En je weet het!

Chatbots zijn geprogrammeerd om gesprekken na te bootsen en taken uit te voeren via chat of spraakinteractie die echt lijken.